Krachtvoer voor koeien bestaat uit een combinatie van energiebronnen, eiwitbronnen, bijproducten en een premix van mineralen en vitaminen. Die laatste component is de bepalende factor voor de mineralensamenstelling van het eindproduct. De premix zorgt ervoor dat krachtvoer de juiste hoeveelheden calcium, magnesium, zink, selenium en andere sporenelementen bevat. Bij Tromp produceren wij deze premixen op maat voor diervoederfabrikanten en fouragehandelaren door heel Nederland.
In dit artikel leest u waar krachtvoer voor koeien precies uit bestaat, welke rol de premix speelt in de mineralenlevering, en wanneer een maatwerk premix de voorkeur verdient boven een standaard samenstelling.
Energiebronnen: graan (tarwe, gerst, maïs), citruspulp, bietenpulp, palmpitschilfers.
Leveren de energie voor melkproductie en onderhoud. 
Eiwitbronnen: sojaschroot, raapzaadschroot, zonnebloemschroot, lupinen, maïsgluten. Leveren het eiwit voor melkeiwit en spierherstel.
Bijproducten: brouwersgist, tarwezemelgrint, aardappelsnippers. Goedkopere energiebronnen met wisselende mineralensamenstelling, afhankelijk van herkomst en seizoen.
Bindmiddelen: melasse en calciumcarbonaat. Zorgen voor de persbaarheid en compactheid van de brok.
Premix (mineralen en vitaminen): het geconcentreerde voormengsel van nauwkeurig afgewogen mineralen, sporenelementen en vitaminen dat de mineralensamenstelling van het eindproduct bepaalt.
De mineralensamenstelling van de overige grondstoffen in krachtvoer is variabel en onvoldoende voorspelbaar. Graan en bijproducten bevatten vrijwel geen calcium, weinig magnesium en wisselende gehalten aan sporenelementen. De samenstelling verschilt per partij, herkomst en oogstjaar. De premix compenseert dit door de ontbrekende mineralen en vitaminen in een vaste, gecontroleerde samenstelling toe te voegen.
Een goed samengestelde premix voor rundveekrachtvoer bevat ten minste: calcium, fosfor, magnesium, natrium, koper, zink, mangaan, selenium, kobalt, jodium en vitaminen A, D3 en E. Tromp produceert premixen op maat op basis van de CVB-normen (Centraal Veevoederbureau) en de specifieke behoeften van de veestapel.
De mineralenbehoefte verschilt per diercategorie. Onderstaande richtwaarden zijn gebaseerd op CVB-normen (Centraal Veevoederbureau):
| Mineraal | Melkkoe (30 kg melk/dag) | Droogstaande koe | Jongvee (>1 jaar) |
| Calcium (Ca) | 100 g | 27 g | 20 g |
| Fosfor (P) | 55 g | 18 g | 14 g |
| Magnesium (Mg) | 25 g | 12 g | 8 g |
| Natrium (Na) | 15 g | 7 g | 5 g |
| Koper (Cu) | 11 mg/kg ds | 11 mg/kg ds | 11 mg/kg ds |
| Zink (Zn) | 50 mg/kg ds | 50 mg/kg ds | 35 mg/kg ds |
| Selenium (Se) | 0,15 mg/kg ds | 0,15 mg/kg ds | 0,10 mg/kg ds |
| Mangaan (Mn) | 50 mg/kg ds | 50 mg/kg ds | 40 mg/kg ds |
Bron: CVB Tabellenboek Veevoeding. mg/kg ds = milligram per kilogram droge stof.
Wat opvalt: de calciumbehoefte van een hoogproductieve melkkoe is bijna vier keer zo hoog als die van een droogstaande koe. Dat verklaart waarom de transitieperiode (de overgang van droogstand naar lactatie) zo’n kritisch moment is. Een premix die in de droogstand de juiste verhouding calcium en magnesium levert, is bepalend voor een gezonde opstart van de lactatie.
Een premix is de enige component van krachtvoer waarbij de mineralensamenstelling volledig controleerbaar is. De andere grondstoffen hebben een wisselende mineraleninhoud afhankelijk van herkomst, seizoen en oogst. Door de premix nauwkeurig samen te stellen kan de diervoederfabrikant de mineralenlevering via het krachtvoer garanderen, ongeacht de variatie in de overige bestanddelen.
De premix bepaalt ook of het krachtvoer aansluit bij de specifieke behoefte van de veestapel. Een melkkoe die 30 liter per dag produceert heeft een andere mineralenbehoefte dan een droogstaande koe. Een premix op maat maakt het mogelijk om die behoefte per diercategorie nauwkeurig te bedienen, wat bij een standaard premix zelden het geval is.
Tromp produceert premixen op maat voor rundveekrachtvoer, gebaseerd op de CVB-normen en de kuilanalyse van het bedrijf. Maatwerk premixen zijn leverbaar vanaf 500 kg, ook beschikbaar met uw eigen etiket (private label).
Een standaard rundveebrok is samengesteld op basis van gemiddelde behoeften en een gemiddelde rantsoensamenstelling. In de praktijk wijkt de werkelijke situatie op vrijwel ieder bedrijf af van dat gemiddelde. De grondsoort, de kuilkwaliteit, het productieniveau en de levensfase van de koeien bepalen samen wat er daadwerkelijk nodig is.
Gevolg: standaard krachtvoer levert op sommige bedrijven te weinig selenium, op andere te weinig koper of te weinig magnesium.Gevolg: standaard krachtvoer levert op sommige bedrijven te weinig selenium, op andere te weinig koper of te weinig magnesium. Tegelijkertijd kan er sprake zijn van een overschot aan andere mineralen, wat de opname van de overige mineralen kan blokkeren. Een ijzeroverschot in de graskuil remt bijvoorbeeld de opname van koper en zink, ook als die in voldoende hoeveelheid in het krachtvoer aanwezig zijn.
Een goede krachtvoersamenstelling begint bij de analyse van het ruwvoer. Op basis van de kuilanalyse en de CVB-normen wordt de mineralenlevering via het ruwvoer in kaart gebracht. Het verschil met de normbehoefte van de veestapel bepaalt wat de premix in het krachtvoer moet aanvullen.
Tromp werkt samen met diervoederfabrikanten en fouragehandelaren om premixen te ontwikkelen die naadloos aansluiten op de krachtvoerformule. Op basis van de kuilanalyse en het productieniveau stellen wij de juiste premixsamenstelling vast. Alle premixen worden vervolgens geproduceerd onder GMP+ certificering en zijn volledig traceerbaar.

Contact opnemen? Bekijk onze werkwijze
Krachtvoer voor koeien bestaat uit energiebronnen (graan, citruspulp, bietenpulp), eiwitbronnen (sojaschroot, raapzaadschroot), bijproducten (brouwersgist, tarwezemelgrint), bindmiddelen en een premix van mineralen en vitaminen. Die premix is de component die de mineralensamenstelling van het eindproduct bepaalt. De exacte samenstelling verschilt per fabrikant en product. Bij Tromp produceren wij de premixen die als grondstof in krachtvoer worden verwerkt.
Een premix is een grondstof: een geconcentreerd voormengsel van mineralen en vitaminen dat door de diervoederfabrikant in het krachtvoer wordt verwerkt. Een compleet krachtvoer is het eindproduct: de combinatie van alle grondstoffen inclusief de premix. Tromp produceert de premix die de mineralensamenstelling van het eindproduct bepaalt. Het krachtvoer zelf wordt door de diervoederfabrikant of mengvoerproducent gemaakt.
De overige grondstoffen in krachtvoer (graan, eiwitbronnen, bijproducten) bevatten onvoldoende en wisselende hoeveelheden mineralen. Zonder premix zou het krachtvoer niet de mineralen leveren die koeien dagelijks nodig hebben voor gezondheid, melkproductie en vruchtbaarheid. De premix is daarmee de enige component waarbij de mineralensamenstelling volledig controleerbaar en gegarandeerd is.
Als richtlijn wordt circa 200 tot 250 gram krachtvoer per kilogram melk boven het onderhoudsniveau aangehouden. Een koe die 30 kg melk per dag produceert heeft daarmee ruwweg 4 tot 6 kg krachtvoer per dag nodig, afhankelijk van de kwaliteit van het ruwvoer. De exacte hoeveelheid wordt bepaald door de rantsoenberekening. Een maatwerk premix in het krachtvoer zorgt dat ook bij hogere giften de mineralenlevering correct blijft.
Tromp BV in Leeuwarden is het enige zelfstandige familiebedrijf in Nederland dat premixen voor rundveekrachtvoer op maat produceert. Tromp levert aan diervoederfabrikanten, fouragehandelaren en distributeurs door heel Nederland. Met een jaarlijkse productie van 15.000 tot 20.000 ton en GMP+ certificering is Tromp een vaste leverancier in de agrarische sector. Maatwerk premixen zijn leverbaar vanaf 500 kg, ook met private label.